Του Βασίλη Σκουρή
Σχεδόν αδιάφορα παρακολουθεί η κοινωνία το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, παρ ότι απομένει ένας μόνο μήνας έως την πραγματοποίησή του. Σχεδόν αδιάφορα το παρακολουθεί και η ίδια η οργανωμένη βάση του κόμματος, που συμμετέχει σε πολύ μικρό ποσοστό στις προσυνεδριακές διαδικασίες, ενώ μάλλον δεν κατανοούν το διακύβευμα που τίθεται. Ωστόσο, το Συνέδριο αποτελεί ίσως την τελευταία ευκαιρία για την ανάταξη του ΠΑΣΟΚ, το οποίο καλείται να αναδείξει την ηγετική του ομάδα, να πείσει για την ενότητά του και τις πολιτικές του, την αντιπολιτευτική του στρατηγική, να εμπνεύσει συστράτευση και μαχητικότητα της βάσης του, να προκαλέσει το ενδιαφέρον των ανένταχτων και μεσαίων στρωμάτων. Η «Ημερησία του Σαββάτου» απευθύνθηκε σε δέκα εκ των κορυφαίων στελεχών του ΠΑΣΟΚ, προκειμένου να τοποθετηθούν για το τι θα γίνει στο Συνέδριο. Οι Δ. Ρέππας, Α. Λοβέρδος, Π. Ευθυμίου, Κ. Σκανδαλίδης, Χρ. Βερελής, Μ. Χρυσοχοϊδης, Χρ. Καστανίδης, Χρ. Παπουτσής, Μ. Ανδρουλάκης και Γ. Παναγιωτακόπουλος καταθέτουν τις απόψεις τους για το τι πρέπει να γίνει το συγκεκριμένο τριήμερο (13-16 Μαρτίου) και τι είδους ηγεσία πρέπει να εκλεγεί.
Ανάγκη ριζικής ανασυγκρότησης
Του Κώστα Σκανδαλίδη Βουλευτή Α' Αθηνών
Το ΠΑΣΟΚ βαθύτατα επηρεασμένο και σχεδόν διχασμένο από την ήττα και την εσωκομματική αναμέτρηση που ακολούθησε πρέπει να βρει το κουράγιο και τη δύναμη να ανασυντάξει τις δυνάμεις του και να πορευτεί στον λαό.
Αυτό προϋποθέτει ένα κόμμα που ξαναβρίσκει την ψυχική του ενότητα, κατακτά τη νέα του συλλογικότητα και διασφαλίζει με όρους δομών και καταστατικής κατοχύρωσης την επιστροφή στη βάση του πριν απ όλα και στην κοινωνία ευρύτερα. Στο Συνέδριο είναι απαραίτητο να οικοδομηθεί η συλλογική ηγεσία του χώρου με πρωτοβουλία του Γιώργου Παπανδρέου.
Χωρίς την ενότητα στην κορυφή, όχι με άθροισμα συσχετισμών αλλά σύνθεση και έκφραση απόψεων, σύνθεση και έκφραση παλιού και νέου, σύνθεση και έκφραση δυνάμεων κοινωνικά αποδεκτών και καταγραμμένων καμία ανάκαμψη δεν είναι δυνατή. Απέναντι στη δημοκρατία της σύνθεσης που προτείνω υπάρχει μόνο ο «δημοκρατισμός» της διάλυσης. Ας υποθέσουμε ότι «ελέγξαμε» τα όργανα και «νικήσαμε» ξανά τους εσωκομματικούς μας αντιπάλους. Και λοιπόν; Τι τέξεται η επιούσα;
Ωρα για ένα νέο ξεκίνημα
Του Χρήστου Παπουτσή Κοινοβουλευτικού εκπρόσωπου
Η Ελλάδα, έχει ανάγκη από μια ριζοσπαστική, ανατρεπτική αλλαγή, μια αλλαγή υπέρ του δημόσιου ήθους, της ενίσχυσης των δημοκρατικών θεσμών, της αυθεντικότητας του πολιτισμού μας, της διασφάλισης της αυτονομίας του πολιτικού μας συστήματος.
Το ΠΑΣΟΚ έχει ανάγκη από ένα νέο ξεκίνημα, από επιβεβαίωση και εμπλουτισμό του ιδεολογικο-πολιτικού μας πλαισίου και των κοινωνικών αναφορών μας. Με μια νέα συλλογικότητα.
Είναι ανάγκη να αναδείξουμε ξανά την αξία της οργανωμένης συλλογικής πολιτικής λειτουργίας. Την αξία της μαζικής πολιτικής δράσης. Να ανασυντάξουμε το ΠΑΣΟΚ ως ένα μεγάλο μαζικό και λαϊκό κίνημα. Με αποτελεσματικές οργανώσεις παντού, στις πόλεις και στα χωριά. Οργανώσεις των πολιτών, των εργαζομένων, των επιστημόνων, των επαγγελματιών. Με ισχυρές ανεξάρτητες οργανώσεις της Νεολαίας. Ήρθε η ώρα για ένα δυναμικό προσκλητήριο για μια νέα αυτοοργάνωση των πολιτών.
Οι προοδευτικοί πολίτες θέλουν το ΠΑΣΟΚ να είναι το Κίνημα των ρήξεων με κάθε μορφής κατεστημένο. Ένα μεγάλο κόμμα εξουσίας. Κίνημα των μεταρρυθμίσεων με σύγχρονο, δημοκρατικό και κοινωνικό περιεχόμενο.
Ζητείται ένα πρόσωπο - κλειδί
Του Μίμη Ανδρουλάκη Βουλευτή Β' Αθηνών, συγγραφέα
Το οικοδόμημα του ΠΑΣΟΚ βρίσκεται πάνω σε μια σεισμογενή ζώνη, όπου ενεργοποιούνται διαδοχικά ρήγματα σε διαφορετικά βάθη. Δηλαδή, συγχρονίζονται μεγάλες προκλήσεις με διαφορετική χρονική κλιμάκωση, ιστορικό και κοινωνικό βάθος και πλάτος. Πολλοί «κάτοικοί» του βλέπουν μόνο τα οφθαλμοφανή επιφανειακά ρήγματα.
Ποιος άραγε είναι ο κεντρικός κρίκος που πρέπει τώρα να τραβήξουμε, ώστε με την ελάχιστη δυνατή ενέργεια να κινηθεί όλη η αλυσίδα μπροστά; Τώρα ξέρουμε ότι οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε ξεπερνούν μια ψυχαναγκαστική ενότητα. Και αυτή αφορά στον προεδρικό θεσμό, το πολιτικό Συμβούλιο, τον γραμματέα, τη διεύθυνση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, τους τομείς του Ε.Σ.
Ο πρόεδρος έχει σωστό βλέμμα στα πράγματα, «σκοτώνεται» ηρωικά από το πρωί μέχρι το βράδυ, συχνά ολομόναχος, αλλά υπάρχει «κάτι» που πρέπει να αλλάξει γρήγορα και ριζικά στον τρόπο λειτουργίας του. Η «Χαριλάου Τρικούπη» πρέπει να γίνει πιο αποδοτική, διαφορετικά, όπως φώναξε σύντροφος προχθές σε δημοτική οργάνωση, το δίλημμα θα είναι «επανίδρυση ή ιδρυματοποίηση;»
Αυτή τη στιγμή στην κεντρική ηγετική λειτουργία του ΠΑΣΟΚ λείπει ένα πρόσωπο-κλειδί, αυτός που ηγείται στα μετόπισθεν, το Βήτα πρόσωπο, ένα πολιτικό και οργανωτικό ταλέντο με ισχυρή εξουσιοδότηση που θα δίνει γρήγορες λύσεις, θα συντονίζει, θα ελέγχει την εφαρμογή των αποφάσεων, θα κεντράρει στις προτεραιότητες και με ανιδιοτέλεια θα στηρίζει ολόπλευρα αυτόν που θα ηγείται μπροστά και εκτίθεται, το Αλφα πρόσωπο, τον Γιώργο Παπανδρέου. Αυτός πρέπει να είναι ο νέος γραμματέας. Ενας αποτελεσματικός, ευρύτερα αποδεκτός, δημοκρατικός «δικτάτορας»! Ισχυρός πρόεδρος, ολιγομελής αποδοτική συλλογική ηγεσία προτείνεται στις «Θέσεις».
Κρίσιμες ημέρες για πορεία νίκης
Του Ανδρέα Λοβέρδου Βουλευτή Β' ΑΘΗΝΩΝ
Εκλογές γίνονται για τετραετή κοινοβουλευτική περίοδο κι όχι για δίμηνα ή πεντάμηνα. Λίγους μήνες μετά την ήττα του Σεπτεμβρίου, δεν μπορεί κανείς να απαιτεί από το ΠΑΣΟΚ να έχει προκύψει ελκυστικότερο κι έτοιμο -μέσω πολιτικού αυτοματισμού ή μαγείας- να γίνει κυβέρνηση.
Χρειάζεται χρόνος για να αναδιαταχθεί οργανωτικά και για να καθορίσει τα θεμελιώδη προτάγματά του, βάσει των οποίων θα απευθυνθεί στους πολίτες. Το συνέδριο του Μαρτίου σηκώνει, εξ αντικειμένου, ένα μέρος του βάρους για την επανάκαμψη του Κινήματος.
Το πολιτικό σύστημα της χώρας βρίσκεται σε προσωρινό αδιέξοδο και μόνο το ΠΑΣΟΚ μπορεί να το απεγκλωβίσει. Όχι λόγω πολιτικού φαταλισμού, αλλά διότι ως κόμμα εξουσίας δημιουργεί, ή οφείλει να δημιουργεί, την προσδοκία της κοινωνικο-πολιτικής πλειοψηφίας και της διακυβέρνησης του τόπου.
Προτάγματα κι όχι πολιτική φλυαρία, καθώς και σφιχτή και «φανατισμένη» στους σκοπούς της ηγεσία αποτελούν τα κατάλληλα εργαλεία για να επιτύχουμε τον στόχο μας. Κι αυτά πρέπει να προκύψουν από το Συνέδριο του Μαρτίου. Δεν υπάρχει καιρός για χάσιμο.
Αν το Συνέδριο δεν καταλήξει ως προς τα ζητούμενα αυτά, τότε η Δημοκρατική Παράταξη θα βηματίζει δίχως πυξίδα. Ζητούμενο είναι η 16η Σεπτεμβρίου να αποτελέσει το χειρότερο σημείο της ιστορίας μας κι από εδώ και μπρος να χαράξουμε πορεία νίκης. Κι ως προς το μείζον αυτό ζητούμενο, οι ημέρες του Συνεδρίου (13-16 Μαρτίου) είναι κρίσιμες.
Διάθεση για υπέρβαση του μοντέλου εξουσίας
Τoυ Μιχάλη Χρυσοχοϊδη Βουλευτή Β' Αθηνών
Στο τελευταίο βιβλίο του ο εύστοχος Γάλλος διανοητής, Πασκάλ Μπρυκνέρ, επιχειρεί μια τολμηρή, ειλικρινή και γι αυτό καθαρτική και εν τέλει από-ενοχοποιητική αποτίμηση της ευρωπαϊκής παράδοσης. Η βασική του θέση, από την οποία μπορούμε να αντλήσουμε χρήσιμες αναγωγές και για τα καθ ημάς, είναι ότι τις τελευταίες δεκαετίες η ευρωπαϊκή ήπειρος έχει βυθιστεί σε μια διαδικασία ανελέητου αυτομαστιγώματος και αυτολύπησης για όλα τα δεινά που έχει προκαλέσει από την περίοδο της αποικιοκρατίας μέχρι και το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου στον κόσμο.
Υποστηρίζει δικαίως ο Μπρυκνέρ ότι ο ιδιότυπος μαζοχισμός της υπερβολικής μεταμέλειας σπρώχνει την Ευρώπη με μαθηματική ακρίβεια στην αγκαλιά του «αριστερού δήθεν», και ακόμη χειρότερα σε μια τάση άρνησης των μεγάλων επιτευγμάτων της. Κάπως έτσι, η Ευρώπη κλείνεται στην εσωστρέφεια, γερνάει και αδυνατεί να επανεφεύρει τον εαυτό της.
Βρίσκω μεγάλες ομοιότητες σε αυτή την προσέγγιση με το τέλμα στο οποίο έχει περιέλθει το ΠΑΣΟΚ τα τελευταία χρόνια. Ναι, το ΠΑΣΟΚ μπορεί να ευθύνεται για πολλούς σκελετούς που κρύβονται στην ντουλάπα της σύγχρονης ελληνικής πολιτικής ιστορίας. Ευθύνεται όμως και για όλες εκείνες τις πολιτικές που έβαλαν τη χώρα σε μια αδιασάλευτη πορεία δημοκρατικής σταθερότητας και οικονομικής ανάπτυξης. Αυτός πρέπει να είναι και ο στόχος της πορείας μετά το Συνέδριο: Εντιμη, έμπρακτη και εστιασμένη αυτοκριτική, ειλικρινής διάθεση για υπέρβαση του μεταπολιτευτικού μοντέλου εξουσίας, έμφαση στην αξιακή, πολιτική και στελεχιακή ανανέωση. Αλλωστε, με το διαρκές ενοχικό σύνδρομο, οι άλλοι γίνονται αθώοι, κι εμείς ένοχοι για πάντα.
Προέχει η φυγή προς τα εμπρός
Του Δημήτρη Π. Ρέππα Γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας
Το επικείμενο Συνέδριό μας γίνεται σε ένα πολιτικό περιβάλλον που κατακλύζεται από στοιχεία και ίχνη του πρόσφατου παρελθόντος (εκλογές Σεπτεμβρίου, εκλογή προέδρου). Είναι υπαρκτός ο κίνδυνος να παγιδευτούμε σε μια οπισθοβαρή συζήτηση, ενώ προέχει, περισσότερο από ποτέ, μια φυγή προς τα εμπρός. Κι αυτό γιατί δεν έχει προηγούμενο το έλλειμμα κυβερνησιμότητας και μάλιστα μόλις τέσσερις μήνες μετά από εκλογές που ανέδειξαν αυτοδύναμη κυβέρνηση. Ο πολιτικός χρόνος προκαλεί το ΠΑΣΟΚ να επιταχύνει για να μην ξεπεραστεί από τις εξελίξεις.
Τρεις παράμετροι καθορίζουν την πορεία μας προς και μετά το Συνέδριο.
α) Η ειλικρινής και ουσιαστική υιοθέτηση της αρχής πως δεν υφίσταται θέμα εκκρεμές και αναπάντητο σχετικά με την ηγεσία, τη συντεταγμένη πορεία και την ισότιμη και ενεργή συμμετοχή στα κομματικά και πολιτικά δρώμενα.
β) Η πειστική ανάδειξη των προγραμματικών θέσεών μας, ώστε να κερδίσουν την εμπιστοσύνη και την υποστήριξη της πλειοψηφίας των πολιτών.
γ) Η οριοθέτηση με τη Δεξιά με βασικό κριτήριο την προαγωγή των πολιτικών σηματοδοτήσεων και των κοινωνικών συμμαχιών μας.
Κάθε πρωτοβουλία πρέπει να αναφέρεται κατά τρόπο διακριτό και σαφή στη νέα γενιά. Επειδή ούτε έγινε ούτε πρόκειται να επιτευχθεί από την επιστήμη η «μεταμόσχευση μνήμης» αποτελεί πρωταρχικό μέλημα για την παράταξή μας ένας νέος ορισμός στη σχέση μας με τους νέους. Με βάση όχι μόνο τις αιτίες και τις διαπιστώσεις για τη γενιά των 700 ευρώ αλλά το πώς παύει να είναι για τη νέα γενιά μονόδρομος μια τέτοια προοπτική. Αλλωστε δεν μπορεί να γίνεται λόγος για επανίδρυση του ΠΑΣΟΚ, αν αυτή δεν ταυτίζεται με την παρουσία και τον πρωταγωνιστικό ρόλο της νέας γενιάς.
Συνέδριο για την πολιτική ή την καρέκλα;
Του Χρίστου Βερελή Βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας
Σπάνια τα συνέδρια έχουν αποτελέσει πεδία σύγκρουσης πολιτικών και ιδεών. Οταν όμως αυτό συμβαίνει, τότε, και για μεγάλα χρονικά διαστήματα, χαράσσονται νέοι πολιτικοί δρόμοι και τα συνέδρια αυτά αποτελούν σημεία καμπής των πολιτικών εξελίξεων. Συνήθως, όμως, τα συνέδρια είναι διεκπεραιωτικά και αποτελούν θέατρο παρέλασης και σύγκρισης εσωκομματικών στρατευμάτων και μηχανισμών με μοναδικό ίσως ενδιαφέρον την κατάληψη των κομματικών σεζλόνγκ καρεκλών και σκαμνιών.
Ολοι βλέπουμε ότι το επερχόμενο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία, όπου θα μπορούσε να υπάρξει παράθεση πολιτικών απόψεων και ανάδειξη πολιτικών προτάσεων ιδιαίτερα στα λεγόμενα σκληρά θέματα που απασχολούν την ελληνική κοινωνία και που συνήθως περιφέρονται αδέσποτα επειδή δεν αναλαμβάνει κανείς την πολιτική τους κηδεμονία φοβούμενος το πολιτικό κόστος. Είναι επίσης μια μοναδική ευκαιρία να ενταχθούν στο πολιτικό οπλοστάσιο του ΠΑΣΟΚ όλες οι διαθέσιμες δυνάμεις.
Θέματα, όπως, ο παραμερισμός των εισαγωγικών εξετάσεων από κυρίαρχο ζήτημα της εκπαιδευτικής πολιτικής ή η ανόρθωση ενός πραγματικού εθνικού συστήματος υγείας, είναι αυτά που θα κεντρίσουν το ενδιαφέρον και θα τραβήξουν την προσοχή της κοινής γνώμης. Σε αντίθετη περίπτωση η κοινωνία θα μας γυρίσει την πλάτη αφού πλέον έχει απορρίψει τον ρόλο του ταξιθέτη για τις σεζλόνγκ τις καρέκλες και τα σκαμνάκια. Ενα συνέδριο μηχανισμών θα ενδιαφέρει ελάχιστους, ένα συνέδριο πολιτικής μπορεί να σημάνει ολική επαναφορά του ΠΑΣΟΚ.
Εκλογή άφθαρτων και αξιόπιστων προσώπων
Του Γ. Παναγιωτακόπουλου Μέλους της ΚΟΕΣ
Το συνέδριο του ΠΑ.ΣΟ.Κ είναι το πιο κρίσιμο γιατί από τα αποτελέσματά του εξαρτάται το μέλλον του ΠΑ.ΣΟ.Κ και της δημοκρατικής παράταξης. Το συνέδριό μας θα κριθεί από τρεις παραμέτρους: Τις πολιτικές, το κόμμα και τα πρόσωπα. Η μακρόχρονη παραμονή μας στη διακυβέρνηση της χώρας, ιδιαίτερα από το 1996 και μετά αλλοίωσε την φυσιογνωμία μας. Πρέπει πλέον να αποφασίσουμε σε ποια κοινωνικά στρώματα απευθυνόμαστε και κυρίως με ποια ιδεολογία, με ποιες πολιτικές προτάσεις και ποιες αξίες.
Οι γκρίζες ζώνες δεν μας ταιριάζουν και το ΠΑ.ΣΟ.Κ οφείλει να οριοθετηθεί προς το κέντρο και τα αριστερά. Με βάση την ιστορική του προέλευση, η νέα ταυτότητά του πρέπει να είναι λαϊκή, ευαίσθητη, ρεαλιστική, καινοτόμα και ριζοσπαστική. Το ζήτημα της αποσαφήνισης της φυσιογνωμίας μας είναι αναγκαίο να συνοδευτεί με την ανασυγκρότηση του κόμματος.
Εδώ και χρόνια το ΠΑ.ΣΟ.Κ ως κόμμα δεν υπάρχει. Οι οργανώσεις μας υπολειτουργούν και τα μέλη μας είναι μιας χρήσης. Χωρίς συνειδητά και ενεργά μέλη δεν μπορούμε να προχωρήσουμε. Το ΠΑ.ΣΟ.Κ οφείλει να γίνει ένα ανοικτό αλλά δομημένο κόμμα με αιρετά, αποτελεσματικά και αποδοτικά όργανα. Η εσωκομματική δημοκρατία και η πολυσυλλεκτικότητα οφείλουν να είναι τα κύρια χαρακτηριστικά του. Τότε η ενότητα, η συνοχή και η κομματική αλληλεγγύη θα γίνει πράξη.
Τέλος, τα πρόσωπα που θα εκλεγούν από το συνέδριο στα όργανα πρέπει να είναι άφθαρτα, έγκυρα και αξιόπιστα και να εκφράζουν τις αρχές της ενότητας, της ανανέωσης και της κοινωνικής καταξίωσης. Οι προσωπικές στρατηγικές δεν χωρούν στο ΠΑ.ΣΟ.Κ και αυτό οφείλουν να το καταλάβουν όλοι.
Το τέλος των μηχανισμών
Τoυ Πέτρου Ευθυμίου Βουλευτή Β' Αθηνών
Η ελληνική κοινωνία περιμένει από το ΠΑΣΟΚ συγκεκριμένες και σαφείς θέσεις για τα μεγάλα ζητήματα που απασχολούν τον πολίτη καθημερινά στη ζωή του: εισόδημα, ανεργία, Παιδεία, Υγεία, ζητήματα ασφάλειας.
Άρα, πρέπει να αποσαφηνιστούν οι θέσεις του Προγράμματος και να προχωρήσουν πιο συγκεκριμένα οι αναγκαίες εξειδικεύσεις, τις οποίες ο σύντομος και ταραγμένος πολιτικός χρόνος που μεσολάβησε από το Προγραμματικό Συνέδριο ως τις εκλογές, δεν επέτρεψε να πραγματοποιηθούν. Αυτό απαντά στο πρώτο ερώτημα της κοινωνίας που είναι «τι προτείνει το ΠΑΣΟΚ».
Το δεύτερο ερώτημα της κοινωνίας προς το ΠΑΣΟΚ είναι «πώς θα κάνει πράξη όσα προτείνει».
Το Συνέδριο πρέπει, επομένως, να σημάνει το τέλος μιας μακράς περιόδου εσωστρέφειας και να παρουσιάσει το πολιτικό σχέδιο που εγγυάται ότι οι αποφάσεις του είναι οδηγός και δέσμευση της δράσης του. Αυτό συνεπάγεται ότι η λειτουργία του Συνεδρίου θα σηματοδοτήσει ότι έρχεται το τέλος της εποχής των μηχανισμών και αρχίζει η εποχή της πολιτικής.
Νέα ανατρεπτική πολιτική ταυτότητα
Τoυ Χάρη Καστανίδη Κοινοβουλευτικού Εκπροσώπου
Καλό θα ήταν να προσδιορίσουμε πρώτα, τι δεν πρέπει να συμβεί στο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ. Στο Συνέδριο δεν πρέπει να αναπαραχθεί η σύγκρουση της περιόδου από τις εθνικές εκλογές μέχρι την εκλογή του προέδρου. Η σύγκρουση αυτή έληξε στις 11 Νοεμβρίου. Προσδοκώ να συμβούν τα εξής θετικά:
α) Να επικυρώσουμε μια νέα ανατρεπτική πολιτική ταυτότητα του Κινήματος, που θα του δίνει τη δυνατότητα να ξεφύγει από τη φθορά του δικομματισμού, δείχνοντας ότι δεν είναι δύναμη του κατεστημένου, ότι δεν ταυτίζεται με τη Νέα Δημοκρατία και ότι επιδιώκει και πάλι να ανατρέψει και να αλλάξει πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά δεδομένα.
β) Να επιλέξουμε όργανα ευέλικτα και αποφασιστικά, με σαφείς αρμοδιότητες και καθαρή αποστολή.
γ) Να αναδείξουμε νέα πρόσωπα στις ηγετικές θέσεις, επιτυγχάνοντας ισχυρό βαθμό ανανέωσης και φρεσκάδας. Αν συνδυαστεί η εμπειρία των άφθαρτων με τον δυναμισμό πολλών νέων προσώπων, θα επιτύχουμε πολύ καλύτερα αποτελέσματα.
δ) Να αξιολογήσουμε τη διαδικασία που ακολουθήσαμε για την εκλογή προέδρου στο ΠΑΣΟΚ.
