ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ ΕΔΩ: ΑΠΟΨΕΙΣ > ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ

ΗΜΕΡΗΣΙΑ
"Η" 9/5
Μεγαλύτερα ΓράμματαΜικρότερα Γράμματα Μέγεθος γραμμάτων
mail to Email Εκτυπώστε το Αρθρο Εκτύπωση

Οι «φούσκες« και η αλήθεια

FINANCIAL TIMES 

Κεντρικοί τραπεζίτες, οικονομολόγοι, πολιτικοί και ειδικοί που τάσσονται υπέρ της διευκολυντικής νομισματικής πολιτικής είναι στόχοι διαφόρων ειδών κριτικής. Ο πληθωρισμός που μπορεί να ακολουθήσει την νομισματική τόνωση ήταν η κύρια διαμαρτυρία αμέσως μετά την χρηματοπιστωτική κρίση.

Αυτή η κριτική έγινε λιγότερο δημοφιλής καθώς ο πληθωρισμός δεν ήρθε. Τα γεγονότα, όμως, δεν διαψεύδουν την άποψη ότι η πολιτική χαλάρωσης δημιουργεί «φούσκες» και ότι όταν αυτές σκάσουν η ζημιά θα καταστρέψει ό,τι καλό δημιούργησε η πολιτική αυτή (οι υποστηρικτές της πρώτης κριτικής κάποιες φορές την μεταμορφώνουν ως τη δεύτερη λέγοντας ότι υπήρξε πληθωρισμός αλλά στις τιμές των περιουσιακών στοιχείων και όχι σε αυτές του καταναλωτή).

Για όσους αναζητούν φούσκες, ο προφανής (αλλά όχι ο μόνος) υποψήφιος είναι οι αμερικανικές μετοχές. Ο δείκτης S&P 500 είναι σε επίπεδα αποτίμησης, σε σχέση με τα θεμελιώδη του, πολύ πάνω από τα ιστορικά κανονικά επίπεδα. Στις περισσότερες άλλες ιστορικές στιγμές αυτές οι αποτιμήσεις προανήγγειλαν περιόδους χαμηλών αποδόσεων. Αυτές οι χαμηλές αποδόσεις συνήθως δεν ανέκυψαν σιγά σιγά. Ηρθαν ταυτόχρονα.

Υπάρχει μια σχέση ανάμεσα στην διευκολυντική πολιτική και τις τιμές των περιουσιακών στοιχείων, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα. Πράγματι, η επιτυχία αυτών των πολιτικών εν μέρει εξαρτάται από αυτό. Στοχεύουν να μειωθούν τα χρηματοπιστωτικά κόστη, ενθαρρύνοντας τη δημιουργία πίστωσης και την οικονομική δραστηριότητα. Χαμηλότερα χρηματοπιστωτικά κόστη κάνουν ευκολότερη την αγορά, μεταξύ άλλων, μετοχών. Ετσι, αν όλα τα άλλα είναι σταθερά, οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων ανεβαίνουν.

Επιπλέον, μειώνοντας το ποσοστό απόδοσης σε ένα εργαλείο (ας πούμε κρατικά ομόλογα) μειώνεται το κόστος ευκαιρίας για την κατοχή άλλων. Οι επενδυτές θα αναδιαρθρώσουν το χαρτοφυλάκιο τους για να προσθέσουν περισσότερα από τα αυτά τα άλλα περιουσιακά στοιχεία (ας πούμε μετοχές), οδηγώντας τις τιμές υψηλότερα. Στην περίπτωση της αγοράς ομολόγων από κεντρική τράπεζα η «αναδιάρθρωση χαρτοφυλακίου» είναι σαφής στόχος.

Την περασμένη δεκαετία είναι δύσκολο να αρνηθείς ότι η πολιτική των κεντρικών τραπεζών τόνωσε τις τιμές περιουσιακών στοιχείων. Μακροπρόθεσμα, όμως, δεν υπάρχει συγκεκριμένη σχέση μεταξύ του επιπέδου των επιτοκίων και την, για παράδειγμα, αποτίμηση των μετοχών.

Η σχέση εμφανίστηκε συμπαγής στις δεκαετίες του 1980 και 1990. Τα επιτόκια έπεσαν και οι αποτιμήσεις των μετοχών αυξήθηκαν. Επιτόκια και αποτιμήσεις, όμως αυξήθηκαν ταυτόχρονα στα μέσα του προηγούμενου αιώνα και έχουν άνιση συσχέτιση σε αυτόν. Ακόμα και αν τα επιτόκια μείνουν χαμηλά, δεν είναι βέβαιο ότι οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων θα μείνουν υψηλές. Οι κεντρικοί τραπεζίτες μπορούν να δώσουν ένα «τίναγμα» στις τιμές. Δεν μπορούν να τις ελέγξουν στο διηνεκές, και δεν μπορούν να σκάσουν τις φούσκες μόνοι τους, γιατί τα επιτόκια είναι ένας μόνο παράγοντας μεταξύ πολλών.

Παρά τα ιστορικά δεδομένα, κυκλοφορεί η ολέθρια ιδέα ότι οι αποτιμήσεις θα είναι τώρα μονίμως υψηλές επειδή τα επιτόκια είναι μονίμως χαμηλά. Τα επιτόκια μπορεί να είναι, μπορεί και όχι σε μια «νέα κανονικότητα». Οι λόγοι όμως γι’ αυτό ?δημογραφικές αλλαγές, η παγκόσμια προτίμηση για αποταμίευση έναντι της επένδυσης- οδηγούν στην ιδέα ότι η ανάπτυξη θα είναι μόνιμα χαμηλότερη. Αν αυτό είναι σωστό, ενώ τα χαμηλά επιτόκια μειώνουν την έκπτωση (discount) που οι επενδυτές θέτουν στις μελλοντικές ροές μετρητών, οι ίδιες οι ροές μετρητών θα είναι επίσης χαμηλότερες. Ο βαθμός στον οποίο η χαμηλή ανάπτυξη θα αντισταθμίσει τα χαμηλά επιτόκια είναι συζητήσιμος. Ότι υπάρχει αντιστάθμιση είναι βέβαιο.

Συνοψίζουμε: η νομισματική πολιτική μπορεί να δώσει βραχυπρόθεσμα τόνωση στις τιμές περιουσιακών στοιχείων. Ετσι, η πολιτική αναφορικά με τα επιτόκια και το QE μπορεί να αυξήσει τα ρίσκα για «φούσκες», όταν υφίστανται και άλλοι παράγοντες. Η σχέση όμως μεταξύ επιτοκίων και αποτιμήσεων ενεργητικού, όπως οι μετοχές δεν είναι απλή.

Είναι ειρωνεία: αν υπάρχει αυτή τη στιγμή φούσκα στις μετοχές, η υπερβολική πίστη και η λάθος κατανόηση της δύναμης των χαμηλών επιτοκίων ίσως να είναι παράγοντες που συνεισφέρουν. Ο καλύτερος τρόπος να χάσεις λεφτά από τις μετοχές είναι πάντα να πιστεύεις ότι δεν μπορούν να πέσουν.

Οι κεντρικοί τραπεζίτες που επιθυμούν να αποφύγουν συντριβές ίσως το εξηγήσουν με μεγαλύτερη σαφήνεια.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Απόκτηση παλαιότερων τευχών, φύλλων & προσφορών chrisoulam@pegasus.gr Πληροφορίες για διαφήμιση στην έντυπη έκδοση pzante@pegasus.gr
Αποστολή βιογραφικών emavroudi@pegasus.gr Πληροφορίες για διαφήμιση στην ηλεκτρονική έκδοση advertising@pegasusinteractive.gr
    ΑΓΟΡΕΣ
    ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ


    ΓΕΛΟΙΟΓΡΑΦΙΑ

    ΣΙΝΕΜΑ

    ΧΡΗΣΙΜΑ ΤΗΛΕΦΩΝΑ

    Αμεσης βοήθειας

    Αμεση Δράση Αστυνομίας: 100
    Αμεση Δράση Λιμενικού: 108
    Πυροσβεστική: 199
    Τροχαία Αττικής: 2105230101 & 110-155
    Τροχαία Aθηνών: 2105230111
    Τροχαία Πειραιώς: 2104113832
    Δασική Υπηρεία: 191
    Τουριστική Αστυνομία: 171
    Κέντρο Αμεσης Βοήθειας: 166
    Εφημερεύοντες Γιατροί: 1434
    Εφημ/ντα Νοσοκομεία: 1434
    Φαρμακεία: 1434
    Δηλητηριάσεως: 2107793777
    Σταθ. Α' Βοηθ. ΙΚΑ: 184, 2106467811
    Υπ. Υγείας: 2105223246
    Υπ. Πρόνοιας: 2105225079
    Αγορανομία: 2103217056
    Yπ. Δίωξης Ναρκωτικών: 109

    Bλάβες

    ΕΥΔΑΠ: 1022
    ΔΕΗ (Αθήνα): 1253
    ΔΕΗ (Πειραιά): 1254
    Βλάβες ΟΤΕ: 121

    Δημόσιες υπηρεσίες

    ΙΝΚΑ: 1721-2103633976
    ΤΕΒΕ: 2105285500
    ΟΑΕΔ: 2109989000
    ΟΓΑ: 2103322100
    ΚΕΠ: 1564
    Υπηρεσία «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» 1502
    Υπ. Ανάπτυξης: 1520
    Γενική Γραμματεία Καταναλωτή: 1520
    Προεδρία Δημοκρατίας: 2107283111
    Boυλή των Ελλήνων: 2103707000
    Δήμος Αθηναίων: 2105277000
    Δήμος Πειραιώς: 2104194000

    Συγκοινωνίες

    Λιμεναρχείο Πειραιά: 2104147800/4172675
    Λιμεναρχείο Ραφήνας: 22940/28888
    Λιμεναρχείο Λαυρίου: 22920/25249
    Λιμεναρχείο Αγ. Κων/νου: 22350/31759
    Πλοία Αργοσαρωνικού: 2104593162
    Πλοία εσωτερικού: 2104593000
    Πλοία εξωτερικού: 2104530974
    Ολυμπιακή κρατήσεις: 2109666666
    Αegean Αirlines: 8011120000 (από κινητό 210-6261000)
    Αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος»: 3530000
    Τρένα ΟΣΕ: 2105297777
    Δρομολόγια τρένων εξωτερικού: 147
    Λεωφορεία στ. Κηφισού: 2105124910
    Λεωφορεία. στ. Λιοσίων: 2108317179-8317153
    Μέσα Μαζικής Μεταφοράς: 185

    Κοινωνικές υπηρεσίες

    Τηλεφωνικό κέντρο για ραντεβού ΙΚΑ: 184
    Τηλεφωνική Γραμμή ΑΙDS: 2107222222
    Συμβουλευτικοί σταθμοί ΑΙDS: 2107239945
    SOS Γιατροί: 1016
    ΟΚΑΝΑ: 2108898200
    Γραμμή Απεξάρτησης: 2103617089
    Κέντρο Αιμοδοσίας: 2108257425
    Γιατροί χωρίς σύνορα: 2105200500, 8213704
    Γιατροί του Κόσμου: 2106440400, 8233653
    Κέντρο κακοποιημένων γυναικών: 2105244657
    Γραμματεία ισότητας: 2103315291
    Γραμμή ζωής SΟS: 175
    Χαμόγελο του Παιδιού: 1056
    Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός: 2103613848
    Κέντρο εξυπηρέτησης κωφών: 2108815555
    Κτηνιατρική κλινική: 2109813604, 3625644
    Τηλεφωνικό κέντρο για λακκούβες: 1521
    Η γραμμή του δημότη: 195

    Διάφορα

    Δελτίο καιρού: 1448
    ΟΠΑΠ: 2105798000
    Ο.Δ.Ι.Ε.: 2299081000

    ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

    Αμεση Δράση: 100
    Στρατονομία: 2310270845
    Πυροσβεστική: 199
    Λιμενικό: 2310531505
    Κέντρο Αμ. Βοήθειας: 166
    Διανυκτερεύοντα Φαρμακεία: 1434
    Οδική βοήθεια: 104
    Βλάβες ΔΕΗ: 2310729752
    Βλάβες Υδρευσης: 2310207345
    ΟΣΕ Τρένα: 2310517517, 517518
    Υπεραστικά Λεωφορεία: 142
    Δελτίο Καιρού: 149
    Υπουργείο Μακεδονίας - Θράκης: 2310379000
    Νομαρχία: 2310428536
    Δημαρχείο: 238321
    Πανεπιστήμιο: 2310996000
    Εισαγγελία: 2310520235

    SITEMAP

    ΔΕΙΤΕ ΣΤΟ HOMME

    facebook twitter