Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν συζητήσει το ενδεχόμενο αποστολής εφάπαξ χρηματικών πληρωμών στους κατοίκους της Γροιλανδίας, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας να τους πείσουν να αποσχιστούν από τη Δανία και ενδεχομένως να ενταχθούν στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με το Reuters που επικαλείται τέσσερις πηγές με γνώση των συζητήσεων.
Αν και το ακριβές ύψος και η πρακτική εφαρμογή των πληρωμών δεν έχουν αποσαφηνιστεί, Αμερικανοί αξιωματούχοι –μεταξύ των οποίων και συνεργάτες του Λευκού Οίκου– έχουν εξετάσει ποσά που κυμαίνονται από 10.000 έως 100.000 δολάρια ανά άτομο, όπως ανέφεραν δύο από τις πηγές.
Η ιδέα της άμεσης οικονομικής ενίσχυσης των κατοίκων της Γροιλανδίας, ενός υπερπόντιου εδάφους της Δανίας με πληθυσμό περίπου 57.000 ανθρώπων, προσφέρει μια ένδειξη για το πώς οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιχειρήσουν να «αγοράσουν» το νησί, παρά τις κατηγορηματικές δηλώσεις των αρχών στην Κοπεγχάγη και στο Νουούκ ότι η Γροιλανδία δεν πωλείται.
Αντιδράσεις και διπλωματικές εντάσεις
Η συγκεκριμένη τακτική συγκαταλέγεται μεταξύ διαφόρων σεναρίων που εξετάζει ο Λευκός Οίκος για την απόκτηση της Γροιλανδίας, συμπεριλαμβανομένης ακόμη και της πιθανής χρήσης στρατιωτικής ισχύος.
Ωστόσο, ενδέχεται να εκληφθεί ως υπερβολικά συναλλακτική ή ακόμη και προσβλητική από έναν πληθυσμό που εδώ και χρόνια συζητά την προοπτική ανεξαρτησίας του από τη Δανία.
«Αρκετά πια… Τέλος οι φαντασιώσεις περί προσάρτησης», έγραψε ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, σε ανάρτησή του στο Facebook την Κυριακή, μετά τη νέα δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να αποκτήσουν το νησί.
Οι ηγέτες στην Κοπεγχάγη και σε ολόκληρη την Ευρώπη αντέδρασαν με έντονη δυσφορία στις δηλώσεις Τραμπ και άλλων αξιωματούχων του Λευκού Οίκου, ιδίως δεδομένου ότι οι ΗΠΑ και η Δανία είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ και δεσμεύονται από συμφωνία αμοιβαίας άμυνας.
Διαβάστε επίσης: ΗΠΑ: Ποιες προτάσεις εξετάζουν για deals στη Γροιλανδία - Ο ρόλος των σπάνιων γαιών
Ευρωπαϊκή παρέμβαση
Την Τρίτη, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Πολωνία, η Ισπανία, η Βρετανία και η Δανία εξέδωσαν κοινή δήλωση, υπογραμμίζοντας ότι μόνο η Γροιλανδία και η Δανία έχουν το δικαίωμα να αποφασίζουν για ζητήματα που αφορούν τη μεταξύ τους σχέση.
Όταν ζητήθηκε σχόλιο για τις συζητήσεις περί αγοράς του νησιού, συμπεριλαμβανομένου του ενδεχομένου άμεσων πληρωμών στους Γροιλανδούς, ο Λευκός Οίκος παρέπεμψε σε δηλώσεις της εκπροσώπου Τύπου Καρολίν Λίβιτ και του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο.
Κατά τη διάρκεια ενημέρωσης των δημοσιογράφων, η Λίβιτ παραδέχθηκε ότι ο Τραμπ και οι σύμβουλοί του σε θέματα εθνικής ασφάλειας «εξετάζουν πώς θα μπορούσε να διαμορφωθεί μια πιθανή αγορά». Ο Ρούμπιο ανακοίνωσε ότι θα συναντηθεί με τον Δανό ομόλογό του την επόμενη εβδομάδα στην Ουάσινγκτον για συνομιλίες σχετικά με τη Γροιλανδία.
Διαβάστε επίσης: Γροιλανδία: Συναγερμός στην Ευρώπη και κοινό μέτωπο απέναντι στον Τραμπ
Γεωπολιτικά κίνητρα και εσωτερικές διεργασίες
Η δανική πρεσβεία αρνήθηκε να σχολιάσει, ενώ το γραφείο αντιπροσωπείας της Γροιλανδίας στην Ουάσινγκτον δεν απάντησε σε σχετικό αίτημα. Ο Τραμπ υποστηρίζει εδώ και χρόνια ότι οι ΗΠΑ πρέπει να αποκτήσουν τη Γροιλανδία, επικαλούμενος, μεταξύ άλλων, τον ορυκτό πλούτο της, ο οποίος θεωρείται κρίσιμος για προηγμένες στρατιωτικές εφαρμογές. Έχει επίσης δηλώσει ότι το Δυτικό Ημισφαίριο θα πρέπει να τελεί υπό τη γεωπολιτική επιρροή της Ουάσινγκτον.
Παρότι συζητήσεις για το πώς θα μπορούσαν οι ΗΠΑ να αποκτήσουν τη Γροιλανδία είχαν ξεκινήσει πριν από έναν χρόνο, πριν ακόμη αναλάβει καθήκοντα ο Τραμπ, οι διεργασίες απέκτησαν νέα δυναμική μετά τη σύλληψη του ηγέτη της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από την αμερικανική κυβέρνηση σε επιχείρηση που χαρακτηρίστηκε ιδιαίτερα τολμηρή.
Σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τις εσωτερικές συζητήσεις, συνεργάτες του Λευκού Οίκου επιδίωκαν να μεταφέρουν τη δυναμική από την υπόθεση Μαδούρο στην επίτευξη και άλλων μακροχρόνιων γεωπολιτικών στόχων του Τραμπ.
«Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία από την άποψη της εθνικής ασφάλειας και η Δανία δεν μπορεί να διασφαλίσει αυτή την ανάγκη», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους μέσα στο Air Force One. «Είναι εξαιρετικά στρατηγική».
Πληρωμές έως 100.000 δολάρια και ανοιχτά ερωτήματα
Σύμφωνα με μία από τις πηγές, οι συζητήσεις για εφάπαξ πληρωμές δεν είναι καινούργιες, ωστόσο τις τελευταίες ημέρες έγιναν πιο σοβαρές. Όπως ανέφερε, εξετάζεται πλέον σοβαρά ακόμη και το σενάριο καταβολής 100.000 δολαρίων ανά άτομο, κάτι που θα οδηγούσε σε συνολικό κόστος σχεδόν 6 δισ. δολαρίων.
Πολλές λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς, όπως το πότε και με ποιον τρόπο θα γίνονταν οι πληρωμές ή τι ακριβώς θα αναμενόταν από τους Γροιλανδούς σε αντάλλαγμα. Ο Λευκός Οίκος έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο στρατιωτικής επέμβασης, αν και αξιωματούχοι τονίζουν ότι προτιμάται η απόκτηση του νησιού μέσω αγοράς ή διπλωματικών μέσων.
Συμφωνία Ελεύθερης Σύνδεσης ως εναλλακτική
Μεταξύ των επιλογών που εξετάζονται βρίσκεται και η σύναψη μιας λεγόμενης Συμφωνίας Ελεύθερης Σύνδεσης (Compact of Free Association – COFA), σύμφωνα με αξιωματούχο του Λευκού Οίκου.
Τέτοιου είδους συμφωνίες, που μέχρι σήμερα έχουν συναφθεί μόνο με τα νησιωτικά κράτη της Μικρονησίας, των Νήσων Μάρσαλ και του Παλάου, προβλέπουν την παροχή βασικών υπηρεσιών από τις ΗΠΑ –όπως στρατιωτική προστασία και υποδομές– με αντάλλαγμα την ελεύθερη στρατιωτική παρουσία και ευνοϊκούς εμπορικούς όρους.
Δεδομένου ότι οι συμφωνίες COFA υπογράφονται μόνο με ανεξάρτητα κράτη, η Γροιλανδία θα έπρεπε πρώτα να αποσχιστεί από τη Δανία. Θεωρητικά, οι εφάπαξ πληρωμές θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως κίνητρο ώστε οι κάτοικοι να ψηφίσουν υπέρ της ανεξαρτησίας τους σε ενδεχόμενο δημοψήφισμα.
Με πληροφορίες από Reuters
Ακολούθησε την Ημερησία στο Google News!
