Ο Ολλανδός Κλάας Κνοτ εμφανίζεται ως το πιθανότερο πρόσωπο να διαδεχθεί την Κριστίν Λαγκάρντ στην προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, παρότι άλλοι υποψήφιοι θεωρούνται καλύτερα καταρτισμένοι, σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg σε οικονομολόγους.
Ο Κνοτ, του οποίου η θητεία ως επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας ολοκληρώθηκε πέρυσι, προηγείται σε σχετική κατάταξη, με τον επικεφαλής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών, Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος, να καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση και τον πρόεδρο της Bundesbank, Γιοακίμ Νάγκελ, την τρίτη.
Ποιοι θεωρούνται οι πιο ικανοί υποψήφιοι
Την ίδια στιγμή, οι ερωτηθέντες ξεχώρισαν το μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, Ιζαμπέλ Σνάμπελ, ως εκείνη που διαθέτει τις ισχυρότερες δεξιότητες για να αντικαταστήσει τη Λαγκάρντ, όταν λήξει η θητεία της τον επόμενο χρόνο. Δεύτερος σε αυτή την αξιολόγηση κατατάχθηκε ο Ντε Κος, με τον Κνοτ να ακολουθεί σε μικρή απόσταση.
Ο ανασχηματισμός στην ΕΚΤ και ο ρόλος Βούισιτς
Η δημοσκόπηση έρχεται στον απόηχο της υποψηφιότητας του Κροάτη Μπόρις Βούισιτς για τη θέση του αντιπροέδρου της ΕΚΤ από τον Ιούνιο. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί το πρώτο βήμα ενός διετούς ανασχηματισμού του Εκτελεστικού Συμβουλίου του ιδρύματος με έδρα τη Φρανκφούρτη.
Προερχόμενος από την ανατολική Ευρώπη, ο διορισμός του Βούισιτς αφήνει ανοιχτό το πεδίο για υποψηφίους τόσο από τον Βορρά όσο και από τον Νότο να διεκδικήσουν την προεδρία. Παράλληλα, η σχετικά μετριοπαθής στάση του θεωρείται απίθανο να προκαλέσει εντάσεις, καθώς οι αξιωματούχοι της ευρωζώνης επιδιώκουν ισορροπία στα προφίλ των κορυφαίων υπευθύνων χάραξης πολιτικής της ΕΚΤ.
Τα προσόντα για τον επόμενο πρόεδρο της ΕΚΤ
Όποιος τελικά επικρατήσει θα αναλάβει έναν θεσμό που λειτουργεί σε ένα ολοένα και πιο απρόβλεπτο παγκόσμιο περιβάλλον, με τις πρόσφατες εξελίξεις να αναδεικνύουν πόσο εύθραυστοι μπορούν να γίνουν οι γεωπολιτικοί και θεσμικοί κανόνες.
Σύμφωνα με τους συμμετέχοντες στην έρευνα, τα σημαντικότερα προσόντα για έναν πρόεδρο της ΕΚΤ είναι ένα πτυχίο οικονομικών και η εργασιακή εμπειρία σε κεντρική τράπεζα. Χρήσιμες θεωρούνται επίσης η σταδιοδρομία στον χρηματοοικονομικό τομέα, η εμπειρογνωμοσύνη στη διοίκηση νομισματικής αρχής, καθώς και η εμπειρία στην πολιτική ή σε ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Αντίθετα, το φύλο —παράγοντας που είχε προκαλέσει έντονες συζητήσεις σε προηγούμενες επιλογές ηγεσίας— κατατάσσεται στις λιγότερο σημαντικές παραμέτρους.
Οι βασικοί διεκδικητές και οι ισορροπίες
Οι φήμες γύρω από τους επικρατέστερους υποψηφίους κυκλοφορούν εδώ και μήνες, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται κυρίως στους Κνοτ και Ντε Κος. Αμφότεροι χαίρουν ευρείας εκτίμησης και έχουν επαινεθεί δημόσια από την ίδια τη Λαγκάρντ.
Για τον Κνοτ, η Λαγκάρντ έχει δηλώσει ότι «έχει μυαλό, αντοχή και ικανότητα να συμπεριλαμβάνει ανθρώπους — μια σπάνια αλλά απολύτως αναγκαία δεξιότητα». Τον Ντε Κος τον έχει χαρακτηρίσει «εξαιρετικό ομαδικό παίκτη» και «πολύ σχολαστικό οικονομολόγο».
Ο Κνοτ υπήρξε ένας από τους ισχυρότερους αξιωματούχους της ΕΚΤ κατά τα 14 χρόνια συμμετοχής του στο Διοικητικό Συμβούλιο, εξελισσόμενος σταδιακά από σκληροπυρηνικός σε πιο συναινετικό παράγοντα. Παράλληλα, ως πρόεδρος του Συμβουλίου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας συνέβαλε στη διατήρηση του παγκόσμιου ρυθμιστικού συντονισμού σε περιόδους έντονης πίεσης στις αγορές.
Η περίπτωση Σνάμπελ και τα εμπόδια
Η Ιζαμπέλ Σνάμπελ έχει επίσης ενθαρρυνθεί από τη Λαγκάρντ, η οποία πρόσφατα δήλωσε ότι «υπάρχουν πολλοί πολύ καλοί υποψήφιοι και η Ιζαμπέλ είναι μία από αυτούς». Πρώην καθηγήτρια οικονομικών και σύμβουλος της γερμανικής κυβέρνησης πριν ενταχθεί στην ΕΚΤ το 2020, έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο σε βασικές συζητήσεις και αποτελεί την πλέον συχνά αναφερόμενη επιλογή μεταξύ οικονομολόγων.
Ωστόσο, παρά την ευρεία αναγνώριση των ικανοτήτων της, αντιμετωπίζει θεσμικά εμπόδια, καθώς οι θητείες στην ΕΚΤ δεν ανανεώνονται και δεν έχει ακόμη προκύψει σαφές κενό. Επιπλέον, η ιδιαίτερα επιθετική νομισματική της στάση θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτρεπτικά.
Οι πολιτικές ισορροπίες και τα εθνικά συμφέροντα
«Πιθανότατα χρειάζεσαι κάποιον πιο κεντρώο, ώστε να διατηρηθεί ο χαρακτήρας της συναίνεσης και να κατευναστούν οι πολωμένες τάσεις στο Διοικητικό Συμβούλιο», σχολίασε ο Αντρέι Στσεπανιάκ, πρώην οικονομολόγος της ΕΚΤ και νυν στέλεχος της Nomura.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι Κνοτ, Ντε Κος και Νάγκελ θεωρούνται πιο συμβατές επιλογές, αν και οι κυβερνήσεις τους δεν έχουν ακόμη αποσαφηνίσει τις προθέσεις τους. Η Ολλανδία και η Γερμανία αποφεύγουν δημόσιες τοποθετήσεις, αν και ο πρώην σύμβουλος της Άνγκελα Μέρκελ, Λαρς-Χέντρικ Ρέλερ, έχει δηλώσει ότι «είναι καιρός ένας Γερμανός να αναλάβει την προεδρία».
Η Ισπανία, από την πλευρά της, επιδιώκει μια επιπλέον έδρα στο Εκτελεστικό Συμβούλιο μετά την αποχώρηση του αντιπροέδρου Λουίς ντε Γκίντος τον Μάιο, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομίας Κάρλος Κουέρπο.
Τα αουτσάιντερ και το ενδεχόμενο έκπληξης
Μεταξύ άλλων πιθανών διαδόχων συγκαταλέγονται ο Γάλλος Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό και ο Ιταλός Φάμπιο Πανέτα, χωρών που έχουν ήδη αναλάβει την προεδρία της ΕΚΤ στο παρελθόν. Παρών είναι και ο Φινλανδός Όλι Ρεν, ο οποίος κατετάγη δεύτερος στην πρόσφατη κούρσα για την αντιπροεδρία.
Λιγότερο πιθανές επιλογές, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, θεωρούνται η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, Νάντια Καλβίνο, καθώς και ο Γεργκ Κούκις, υπηρεσιακός υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας μετά την κατάρρευση της τελευταίας κυβέρνησης.
Σε κάθε περίπτωση, όπως υπενθυμίζουν πολλοί παρατηρητές, δεν αποκλείεται η ανάδειξη ενός «σκοτεινού αλόγου» — άλλωστε, ούτε η ίδια η Κριστίν Λαγκάρντ συγκαταλεγόταν στα φαβορί πριν από την τελική επιλογή της.
Με πληροφορίες από Bloomberg
Ακολούθησε την Ημερησία στο Google News!
