Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε να αναστείλει τη διαδικασία επικύρωσης της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των ΗΠΑ, μετά τις τελευταίες απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία, επιβεβαίωσαν σήμερα οι κυριότερες πολιτικές ομάδες.
Υπάρχει «πλειοψηφική συμφωνία» των πολιτικών ομάδων να παγώσουν την εμπορική συμφωνία που επιτεύχθηκε πέρυσι μεταξύ των ΗΠΑ και της ΕΕ, είπε η πρόεδρος των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών Ιράτσε Γκαρσία Πέρεθ, μιλώντας σε δημοσιογράφους.
Το πολιτικό υπόβαθρο της συμφωνίας
Η συμφωνία για το εμπόριο και τους δασμούς είχε επιτευχθεί σε πολιτικό επίπεδο στις 27 Ιουλίου 2025, όταν η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, κατέληξαν σε κοινή κατανόηση με στόχο τη σταθεροποίηση και την αποκατάσταση της προβλεψιμότητας στις διατλαντικές εμπορικές σχέσεις. Το αποτέλεσμα αυτό παρουσιάστηκε ως ένα πρώτο, κρίσιμο βήμα για τη διασφάλιση ενός σταθερού πλαισίου για καταναλωτές και επιχειρήσεις και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού.
Στις 21 Αυγούστου 2025 ακολούθησε κοινή δήλωση των δύο ηγετών, η οποία επιβεβαίωνε και εξειδίκευε όσα είχαν συμφωνηθεί τον Ιούλιο, δίνοντας σαφέστερο περίγραμμα στην εφαρμογή της συμφωνίας.
Η διατλαντική σχέση σε αριθμούς
Η σχέση ΕΕ – ΗΠΑ αποτελεί τη σημαντικότερη διμερή εμπορική και επενδυτική συνεργασία παγκοσμίως. Το 2022, οι συνολικές επενδύσεις μεταξύ ευρωπαϊκών και αμερικανικών επιχειρήσεων ανήλθαν σε 5,3 τρισ. ευρώ, ενώ καθημερινά αγαθά και υπηρεσίες αξίας άνω των 4,2 δισ. ευρώ διακινούνται μεταξύ των δύο οικονομιών. Το 2024, η αξία του εμπορίου αγαθών και υπηρεσιών μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ έφτασε τα 1,6 τρισ. ευρώ, υπογραμμίζοντας τον στρατηγικό χαρακτήρα της διατλαντικής σχέσης.
Τι προέβλεπε η συμφωνία του Ιουλίου
Η συμφωνία είχε ως βασικό στόχο να αποφευχθεί μια επιζήμια κλιμάκωση στον εμπορικό πόλεμο και να διασφαλιστεί η πρόσβαση των ευρωπαϊκών εξαγωγών στη σημαντική αμερικανική αγορά, προστατεύοντας θέσεις εργασίας και βασικούς βιομηχανικούς κλάδους.
Μεταξύ άλλων, προέβλεπε ανώτατο όριο δασμών 15% για το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών της ΕΕ προς τις ΗΠΑ, με ενιαίο και οριζόντιο συντελεστή που θα εφαρμοζόταν στους περισσότερους τομείς, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία, οι ημιαγωγοί, τα φαρμακευτικά προϊόντα και η ξυλεία, χωρίς δυνατότητα σωρευτικών επιβαρύνσεων. Παράλληλα, κλάδοι που ήδη υπόκεινται σε δασμούς ίσους ή υψηλότερους του 15% δεν θα επιβαρύνονταν περαιτέρω.
Επιπλέον, προβλεπόταν μηδενικός ή σχεδόν μηδενικός δασμός για ορισμένες κατηγορίες προϊόντων, όπως αεροσκάφη και εξαρτήματά τους, γενόσημα φάρμακα και πρώτες ύλες, καθώς και φυσικοί πόροι που δεν είναι διαθέσιμοι στην ΕΕ. Οι δύο πλευρές είχαν συμφωνήσει να εργαστούν για την επέκταση αυτού του καθεστώτος και σε άλλες κατηγορίες προϊόντων.
Ιδιαίτερη έμφαση δινόταν και στην προστασία των κλάδων του χάλυβα και του αλουμινίου από αθέμιτο και στρεβλωτικό ανταγωνισμό, μέσω κοινών πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση της παγκόσμιας υπερβάλλουσας παραγωγικής ικανότητας.
Η συμφωνία περιλάμβανε επίσης μέτρα για τη μείωση μη δασμολογικών εμποδίων, την προσέγγιση κανονιστικών προτύπων – ιδίως στην αυτοκινητοβιομηχανία, τη μείωση της γραφειοκρατίας στο εμπόριο και τις επενδύσεις, καθώς και την αμοιβαία αναγνώριση ελέγχων προϊόντων σε περισσότερους κλάδους.
Ενέργεια και ασφάλεια
Στο ενεργειακό σκέλος, η συμφωνία εντασσόταν σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας της ΕΕ. Στα μέσα του 2025, η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε δεσμευτεί να προχωρήσει σε αγορές αμερικανικών ενεργειακών προϊόντων αξίας έως και 750 δισ. δολαρίων, συμπεριλαμβανομένου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), πετρελαίου και συναφών προϊόντων, έως το 2028, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από ρωσικές εισαγωγές.
Παράλληλα, προβλεπόταν ενίσχυση της συνεργασίας σε ζητήματα οικονομικής ασφάλειας, όπως η ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων, η αντιμετώπιση αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών και η εμβάθυνση της συνεργασίας στον έλεγχο επενδύσεων και εξαγωγών.
Η αναστολή της διαδικασίας επικύρωσης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δημιουργεί πλέον αβεβαιότητα για την πορεία της διατλαντικής συμφωνίας, σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων και εύθραυστων ισορροπιών στο παγκόσμιο εμπόριο.
Ακολούθησε την Ημερησία στο Google News!
