Σε μια κρίσιμη στιγμή για τη μακρά αντιπαράθεση με τα μπλόκα των αγροτών, η κυβέρνηση παρουσιάζει σήμερα το τελικό πακέτο μέτρων με στόχο να απαντήσει σε σημαντικά αιτήματα του πρωτογενούς τομέα, ενώ παράλληλα διαμορφώνει και τη δική της «επόμενη μέρα» για την περίπτωση που οι κινητοποιήσεις συνεχιστούν και κλιμακωθούν περαιτέρω.
Οι ανακοινώσεις για το κυβερνητικό πακέτο θα γίνουν στις 12:00 από τον αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη και τους υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κώστα Τσιάρα και Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρη Παπαστεργίου, καθώς και τον υφυπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Θάνο Πετραλιά.
Σήμερα είναι μια μέρα που θεωρείται «κόκκινη γραμμή» στις σχέσεις κυβέρνησης – αγροτών στα μπλόκα: η πρώτη έχει αποφασίσει να προσδιορίσει σαφώς τα μέτρα που έχει συζητήσει τις τελευταίες ημέρες, σε μια προσπάθεια να αποτρέψει την προγραμματισμένη 48ωρη εθνική κινητοποίηση και αποκλεισμούς βασικών οδικών αξόνων και υποδομών, που έχουν ήδη προκαλέσει εκτεταμένες απώλειες στην οικονομία, ειδικά στη Θεσσαλία και τις γύρω περιοχές.
Παράλληλα έχει ξεκαθαρίσει ότι πέραν των σημερινών ανακοινώσεων, τίποτε άλλο δεν μπορεί να δοθεί σε αυτή τη φάση στους αγρότες.
Τι περιλαμβάνει το πακέτο
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, το πακέτο θα περιλαμβάνει μια σειρά από οικονομικές και ρυθμιστικές παρεμβάσεις στους τομείς που αποτελούν βασικά αιτήματα του αγροτικού κόσμου. Τα στοιχεία που έχουν ήδη «κλειδώσει», φαίνεται ότι περιλαμβάνουν τα εξής:
• Μείωση κόστους ηλεκτρικής ενέργειας για αγρότες και κτηνοτρόφους: Η κυβέρνηση προτίθεται να κατεβάσει την τιμή του ρεύματος στο αγροτικό τιμολόγιο από περίπου 9,2 λεπτά/κιλοβατώρα που ήταν η αρχική ρύθμιση σε περίπου 8,2 λεπτά/κιλοβατώρα. Στόχος εδώ είναι να μειωθεί το ενεργειακό κόστος που αποτελεί ένα από τα πιο επώδυνα βάρη για τις εκμεταλλεύσεις.
• Επιστροφή του ΕΦΚ στο πετρέλαιο κίνησης: Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει διαμορφωθεί πρόταση από την ΑΑΔΕ που προβλέπει την άμεση επιστροφή του φόρου στο αγροτικό πετρέλαιο στην αντλία, ώστε να αντιμετωπιστούν καθυστερήσεις που επιβαρύνουν τους παραγωγούς σε μια περίοδο υψηλών τιμών των καυσίμων.
• Μέτρα για τις ελληνοποιήσεις και ιχνηλασιμότητα: Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης έχει επεξεργαστεί λύσεις για την πλήρη ιχνηλασιμότητα των προϊόντων, σε μια προσπάθεια να αντιμετωπιστούν οι ελληνοποιήσεις και να προστατευτεί η ντόπια παραγωγή. Σε περίπτωση που οι αγρότες αρνηθούν να συμμετάσχουν στον διάλογο, η κυβέρνηση έχει προειδοποιήσει ότι θα προχωρήσει μονομερώς στις σχετικές ρυθμίσεις.
• Λύση για το ΟΣΔΕ: Το ζήτημα της ορθής καταγραφής εκτάσεων στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου έχει σχεδόν συμφωνηθεί με την Κομισιόν και προβλέπεται η υποβολή υπεύθυνων δηλώσεων για τη διευκόλυνση των παραγωγών, κάτι που οι αγρότες θεωρούν κρίσιμο για τη λήψη ενισχύσεων.
• Επιδότηση και αποζημιώσεις: Οι κυβερνητικές πηγές επιμένουν ότι οι επιδοτήσεις και αποζημιώσεις που καταβλήθηκαν το 2025 ξεπέρασαν τα 3,82 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά περίπου 13% σε σχέση με το 2024, και επισημαίνουν ότι πρόκειται για επίπεδα υψηλότερα από κάθε άλλη χρονιά.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, παρά τη φιλόδοξη εικόνα που επιχειρεί να δώσει η κυβέρνηση, μια σειρά από κορυφαία αιτήματα των αγροτών, όπως η οριζόντια μείωση του ενεργειακού κόστους στο επίπεδο των 7 λεπτών/κιλοβατώρα ή η άμεση εξασφάλιση σταθερών τιμών παραγωγού, παραμένουν εκκρεμή, γεγονός που έχει προκαλέσει καχυποψία στις τάξεις των κινητοποιημένων.
Διαβάστε επίσης: Αγρότες: Συνεχίζονται οι κινητοποιήσεις στη Θεσσαλία - Προβλήματα στις μετακινήσεις
Σχέδιο για την επόμενη ημέρα
Παράλληλα με την προετοιμασία του πακέτου, η κυβέρνηση εκπονεί και ένα «σχέδιο επόμενης μέρας» για την περίπτωση που οι αγρότες επιμείνουν στην κλιμάκωση των κινητοποιήσεων και των αποκλεισμών. Τα πιο σημαντικά στοιχεία αυτού του εναλλακτικού σχεδίου περιλαμβάνουν ρήτρες που μέχρι σήμερα δεν είχαν τεθεί με τέτοια σαφήνεια στο τραπέζι:
• Διοικητικά πρόστιμα για αγρότες και μπλόκα: Η κυβέρνηση εξετάζει την επιβολή διοικητικών προστίμων σε όσους «παρακωλύουν συγκοινωνίες», συμπεριλαμβανομένων των τρακτέρ που παραμένουν στις εθνικές οδούς, στα τελωνεία ή σε άλλα δίκτυα υποδομών, όπως αεροδρόμια. Αυτά τα πρόστιμα θα μπορούσαν να επιβληθούν με βάση υπάρχουσα νομοθεσία για την «παράνομη παρουσία αγροτικού εξοπλισμού» σε δημόσιο χώρο.
• Ποινικές διώξεις: Εκτός από πρόστιμα, στο κυβερνητικό περιβάλλον συζητείται ακόμη και η προώθηση ποινικών διώξεων σε όσους εμπλέκονται οργανωτικά στην κατάληψη βασικών συγκοινωνιακών αρτηριών, μια κίνηση που, αν εφαρμοστεί, θα σηματοδοτήσει σημαντική αλλαγή στάσης της πολιτείας απέναντι στα μπλόκα.
• Εφαρμογή υπαρχόντων νόμων: Πρόκειται για εκτεταμένη χρήση του υφιστάμενου νομικού πλαισίου, που επιτρέπει στις αρχές να αντιμετωπίζουν δράσεις που «παρακωλύουν τη δημόσια τάξη και συγκοινωνίες» με αυστηρότερο τρόπο. Η κυβέρνηση επιμένει ότι δεν επιθυμεί να καταφύγει σε τέτοιου τύπου μέτρα, αλλά θέλει να δείξει ότι πλέον τα περιθώρια έχουν εξαντληθεί και η ανοχή τελειώνει.
Διαβάστε επίσης: Αγρότες: «Λάδι στη φωτιά» οι δηλώσεις Μαρινάκη – Κλιμάκωση με νέα μπλόκα και αποκλεισμούς
Παράθυρο για διάλογο
Παρά την ένταση, η κυβέρνηση διατηρεί επισήμως ένα παράθυρο για διάλογο. Όπως έχει δηλώσει ο αντιπρόεδρος και αρμόδιος για τις σχέσεις με τους παραγωγικούς φορείς, Κωστής Χατζηδάκης, οι πόρτες του διαλόγου παραμένουν ανοικτές, αρκεί οι αγροτοσυνδικαλιστές να προσέλθουν σε συγκεκριμένο πλαίσιο συζήτησης με ημερομηνίες και όρους.
Ωστόσο, κυβερνητικά στελέχη τονίζουν ότι η στάση που έχει επιλέξει μεγάλο μέρος των μπλόκων, με αποκλεισμούς και απειλές για περαιτέρω περιοριστικά μέτρα, έχει επιβαρύνει τόσο την κοινωνική συνοχή όσο και την οικονομική λειτουργία της χώρας, ειδικά σε μια περίοδο όπου, σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι συνεχιζόμενες κινητοποιήσεις μπορεί να κοστίζουν έως και 200 εκατ. ευρώ την εβδομάδα στην οικονομία, ιδιαίτερα στη Θεσσαλία και τις περιφερειακές αγορές εν μέσω εορτών.
Η αντιπολίτευση βλέπει τα μέτρα με κριτική διάθεση, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να «εξαγοράσει» χρόνο αντί να αντιμετωπίσει τις ρίζες των προβλημάτων, όπως η δομή των επιδοτήσεων, το κόστος παραγωγής και η βιωσιμότητα της πρωτογενούς παραγωγής.
Προσπάθεια ισορροπίας
Οι αγρότες από την πλευρά τους έχουν προειδοποιήσει ότι αν δεν υπάρξουν συγκεκριμένα αποτελέσματα, είναι πιθανό να μεταφέρουν την πίεση όχι μόνο στους δρόμους αλλά και σε μελλοντικές πολιτικές κατευθύνσεις του 2026.
Συνεπώς, το σημερινό «πακέτο» με τόνους παραδοχής και μέτρα στήριξης, μαζί με τα κυβερνητικά σχέδια για την επόμενη μέρα, δείχνουν ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις κοινωνικές εντάσεις και στις ανάγκες διακυβέρνησης.
Ο νέος χρόνος ξεκινά με ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα κοινωνικά ζητήματα, και οι επόμενες κινήσεις θα καθορίσουν αν η κρίση θα αποκλιμακωθεί ή, αντίθετα, θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη πολιτική και κοινωνική πόλωση.