Η χθεσινή συνάντηση του πρωθυπουργού με εκπροσώπους αγροτών και κτηνοτρόφων στο Μέγαρο Μαξίμου σηματοδοτεί μια καμπή στο αγροτικό ζήτημα, όχι μόνο λόγω των συγκεκριμένων μέτρων που εξειδικεύτηκαν ή βελτιώθηκαν, αλλά κυρίως επειδή διαμορφώνεται πλέον ένα σταθερό πλαίσιο διαλόγου με συνέχεια, χρονοδιάγραμμα και πολιτικές δεσμεύσεις. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση φαίνεται αποφασισμένη να διαχωρίσει όσους επιλέγουν τον θεσμικό δρόμο από εκείνους που επιμένουν σε προσχηματική άρνηση και παρατεταμένη παρανομία.

Ουσιαστική διαπραγμάτευση, όχι επικοινωνία

Η συνάντηση, η οποία διήρκεσε πάνω από τρεισήμισι ώρες, είχε χαρακτήρα ουσιαστικής διαπραγμάτευσης και όχι απλής επικοινωνιακής συνάντησης. Όπως προκύπτει τόσο από τις κυβερνητικές ανακοινώσεις όσο και από τις δηλώσεις των συμμετεχόντων αγροτοκτηνοτρόφων, δεν περιορίστηκε στην επανάληψη ήδη γνωστών θέσεων, αλλά προχώρησε σε εξειδίκευση μέτρων, αποσαφήνιση εφαρμογών και δρομολόγηση πρόσθετων παρεμβάσεων.

Ενεργειακό κόστος στο επίκεντρο

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε το ενεργειακό κόστος, που αποτελεί διαχρονικά έναν από τους μεγαλύτερους βραχνάδες για τον πρωτογενή τομέα. Σύμφωνα με όσα συμφωνήθηκαν, η μειωμένη τιμή αγροτικού ρεύματος στα 8,5 λεπτά ανά MWh επεκτείνεται πλέον και σε αγρότες που βρίσκονται σε ρύθμιση ληξιπρόθεσμων οφειλών, υπό την προϋπόθεση της συνέπειας για ένα έτος. Πρόκειται για μια παρέμβαση με σαφές κοινωνικό και παραγωγικό αποτύπωμα, καθώς βγάζει από το περιθώριο χιλιάδες παραγωγούς που μέχρι σήμερα αποκλείονταν.

Πετρέλαιο, φόροι και γραφειοκρατία

Παράλληλα, επιβεβαιώθηκε η αύξηση των αφορολόγητων ποσοτήτων πετρελαίου, προσαρμοσμένων ανά καλλιέργεια, ενώ από τον Νοέμβριο τίθεται σε εφαρμογή η επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης απευθείας στην αντλία. Πρόκειται για μια αλλαγή που απλοποιεί τη διαδικασία και μειώνει τη γραφειοκρατία. Επιπλέον, καταργείται ο ΦΠΑ επί της έκπτωσης, γεγονός που ενισχύει περαιτέρω το καθαρό όφελος για τους παραγωγούς.

Αποζημιώσεις και ευλογιά

Στο μέτωπο των αποζημιώσεων, δρομολογείται επιτάχυνση των διαδικασιών του ΕΛΓΑ, ενώ θεσπίζεται ειδική πρόβλεψη για απώλειες εισοδήματος στη φυτική παραγωγή ζωοτροφών που επηρεάστηκαν από την ευλογιά των αιγοπροβάτων. Στο πλαίσιο αυτό, εντάσσονται στις αποζημιώσεις de minimis και οι καλλιεργητές τριφυλλιού, ένα αίτημα που είχε τεθεί επανειλημμένα από τον αγροτικό κόσμο.

Η συνέχεια του διαλόγου

Πέρα όμως από τα άμεσα μέτρα, ιδιαίτερη σημασία έχει η συνέχεια του διαλόγου. Ήδη έχει προγραμματιστεί νέα ευρεία σύσκεψη στην αντιπροεδρία της κυβέρνησης, με τη συμμετοχή των Κωστή Χατζηδάκη, Κώστα Τσιάρα και Θάνου Πετραλιά, καθώς και των επικεφαλής της ΑΑΔΕ και του ΟΠΕΚΕΠΕ. Στο τραπέζι θα τεθούν σύνθετα ζητήματα εφαρμογής, όπως τα ΑΤΑΚ (Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου, ο μοναδικός αριθμός με τον οποίο δηλώνεται ένα αγροτεμάχιο ή ακίνητο στο Ε9), τα ΚΑΕΚ (Κωδικός Αριθμός Εθνικού Κτηματολογίου, ο μοναδικός αριθμός κάθε ακινήτου στο Εθνικό Κτηματολόγιο) και οι προβληματικές ταυτοποιήσεις που αφήνουν εκτός ενισχύσεων παραγωγούς χωρίς ουσιαστική ευθύνη.

Ειδική διαχείριση για την κτηνοτροφία

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στο ζήτημα της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, με τον πρωθυπουργό να δεσμεύεται για ξεχωριστή, διευρυμένη συνάντηση την επόμενη εβδομάδα, παρουσία κτηνοτρόφων και επιστημονικής ομάδας που θα χειριστεί το θέμα και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, συμπεριλαμβανομένης της διαπραγμάτευσης για τα εμβόλια και την ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου.

Το κλίμα από τους συμμετέχοντες

Οι δηλώσεις των ίδιων των συμμετεχόντων αγροτών και κτηνοτρόφων επιβεβαιώνουν ότι το κλίμα ήταν παραγωγικό. Εκπρόσωποι από την Κρήτη και τη Θεσσαλία κάνουν λόγο για «αρχή διαλόγου που μπορεί να δώσει λύσεις», επισημαίνοντας ότι για πρώτη φορά μπαίνουν στο τραπέζι όχι μόνο αιτήματα επιβίωσης, αλλά και ζητήματα μακροπρόθεσμης παραγωγικής ανασυγκρότησης.

Μήνυμα προς όσους αρνούνται τον διάλογο

Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση στέλνει πλέον σαφές μήνυμα προς όσους επιλέγουν να αρνηθούν τον διάλογο για λόγους που δεν σχετίζονται με τα αιτήματα, αλλά με πολιτικές ή συντεχνιακές σκοπιμότητες. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός ήταν ξεκάθαρος: μετά από 45 ημέρες κινητοποιήσεων, η ανοχή δεν μπορεί να είναι απεριόριστη. Ο διάλογος παραμένει ανοιχτός, αλλά οι εκβιασμοί, οι παρανομίες και οι απειλές δεν θα γίνουν ανεκτές.

Η τοποθέτηση αυτή δεν συνιστά αλλαγή στάσης, αλλά οριοθέτηση: άλλο πράγμα η θεσμική διεκδίκηση και άλλο η προσχηματική ένταση. Όπως επισημαίνουν κυβερνητικά στελέχη, όσοι επιμένουν να δυναμιτίζουν τη διαδικασία ενώ υπάρχουν απτά αποτελέσματα στο τραπέζι, θα βρεθούν αντιμέτωποι με την εφαρμογή του νόμου, όχι ως τιμωρία, αλλά ως στοιχειώδη εγγύηση ισονομίας απέναντι στην υπόλοιπη κοινωνία.

→ Διαβάστε επίσης: Μπλόκα: Διχασμένοι οι αγρότες, σε αναμονή η κυβέρνηση - Κλιμάκωση αντί διαλόγου

Το διακύβευμα από εδώ και πέρα

Όπως είναι προφανές, το αγροτικό ζήτημα δεν λύθηκε σε μία συνάντηση και κανείς —ούτε η κυβέρνηση ούτε οι εκπρόσωποι των αγροτών— δεν ισχυρίζεται κάτι τέτοιο. Ωστόσο, η χθεσινή εξέλιξη δείχνει ότι ο διάλογος αποδίδει, οδηγεί σε βελτιώσεις και ανοίγει δρόμους για περαιτέρω παρεμβάσεις. Ταυτόχρονα, καθιστά όλο και πιο δύσκολο για όσους αρνούνται τη συζήτηση να επικαλούνται ότι «δεν υπάρχει τίποτα στο τραπέζι».

Από εδώ και πέρα, το διακύβευμα είναι σαφές: είτε ο αγροτικός κόσμος θα αξιοποιήσει το πλαίσιο διαλόγου για να διεκδικήσει θεσμικές λύσεις, είτε μια μειοψηφία θα επιλέξει τη σύγκρουση χωρίς προοπτική. Και σε αυτή τη φάση, η κυβέρνηση δείχνει αποφασισμένη να στηρίξει το πρώτο και να περιορίσει το δεύτερο.

Ακολούθησε την Ημερησία στο Google News!